ภัยธรรมชาติที่สร้างความเสียหายและทิ้งผลกระทบมากมายไว้บนโลกใบนี้คือ ไฟป่า เป็นเรื่องที่ทุกภาคส่วนให้ความสนใจและให้ความสำคัญเป็นอย่างมาก เพราะไฟป่าเมื่อเกิดแล้วได้สร้างความเสียหายทางทรัพยากรธรรมชาติสมบัติอันมีค่าของเราอย่างมหาศาล ป่าที่อุดมสมบูรณ์กลับโดนไฟไหม้จนไม่เหลือแม่กระทั่งต้นอ่อน ทั้งยังเป็นอีกสาเหตุหนึ่งที่ทำให้เกิดมลพิษทางอากาศได้ วันนี้เราดูถึงความรุนแรงและผลกระทบของไฟป่ากันเลยดีกว่า
ไฟป่า
ไฟป่า (Wild Fire) คือ ไฟที่เกิดขึ้นแล้วลุกลามไปได้โดยปราศจากการควบคุม ไฟป่าอาจเกิดขึ้นจากสาเหตุธรรมชาติหรือเกิดจากการกระทำของมนุษย์ แล้วส่งผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมและการดำรงชีวิตของมนุษย์ ไฟป่าที่เกิดขึ้นบริเวณภูเขาจะมีความรุนแรงและขยายพื้นที่ได้เร็วกว่าพื้นราบ
สาเหตุของการเกิดไฟป่า
- เกิดจากธรรมชาติ เช่นฟ้าผ่า กิ่งไม้เสียดสีกัน ภูเขาไฟระเบิด ก้อนหินกระทบกัน แสงแดดตกกระทบผลึกหิน แสงแดดส่องผ่านหยดน้ำ ปฏิกิริยาเคมีในดินป่าพรุ การลุกไหม้ในตัวเองของสิ่งมีชีวิต (Spontaneous Combustion)
- เกิดจากมนุษย์ จากการสำรวจมักจะสามารถสรุปได้ว่าไฟป่าที่เกิดขึ้นส่วนใหญ่เกิดจาฝีมือของมนุษย์ เช่น
- เก็บหาของป่า เป็นสาเหตุที่ทำให้เกิดไฟป่ามากที่สุด การเก็บหาของป่าส่วนใหญ่ได้แก่ ไข่มดแดง เห็ด ใบตองตึง ไม้ไผ่ น้ำผึ้ง ผักหวาน และไม้ฟืน การจุดไฟส่วนใหญ่เพื่อให้พื้นป่าโล่ง เดินสะดวก หรือให้แสงสว่างในระหว่างการเดินทางผ่านป่าในเวลากลางคืน
- เผาไร่ เป็นสาเหตุที่สำคัญรองลงมา การเผาไร่ก็เพื่อกำจัดวัชพืชหรือเศษซากพืชที่เหลืออยู่ภายหลังการเก็บเกี่ยว ทั้งนี้เพื่อเตรียมพื้นที่เพาะปลูกในรอบต่อไป ทั้งนี้โดยปราศจากการทำแนวกันไฟและปราศจากการควบคุม
- ล่าสัตว์ โดยใช้วิธีไล่เหล่า คือจุดไฟไล่ให้สัตว์หนีออกจากที่ซ่อน หรือจุดไฟเพื่อให้แมลงบินหนีไฟ นกชนิดต่างๆ จะบินมากินแมลง แล้วดักยิงนกอีกทอดหนึ่ง หรือจุดไฟเผาทุ่งหญ้า เพื่อให้หญ้าใหม่แตกระบัด ล่อให้สัตว์ชนิดต่างๆ เช่น กระทิง กวาง กระต่าย มากินหญ้า แล้วดักรอยิงสัตว์นั้นๆ
- แกล้งจุด ในกรณีที่ประชาชนในพื้นที่มีปัญหาความขัดแย้งกับหน่วยงานของรัฐในพื้นที่ โดยเฉพาะอย่างยิ่งปัญหาเรื่องที่ทำกินหรือถูกจับกุมจากการกระทำผิดในเรื่องป่าไม้ ก็มักจะหาทางแก้แค้นเจ้าหน้าที่ด้วยการเผาป่า รวมไปถึงความคึกคะนองของวัยรุ่น เช่นการทิ้งก้นบุหรี่ที่ไฟยังไม่ดับ
ซึ่งในบริเวณพื้นที่ป่ามักจะมีหน่วยงานของรัฐที่ดูแลและความคุมเรื่องนี้โดยตรงเช่น อุทยานแห่งชาติเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่า และสถานีควบคุมไฟป่า เมื่อเราพบเห็นการเกิดไฟป่าก็สามารถเข้าไปแจ้งหน่วยงานบริเวณใกล้เคียงได้ 24 ชั่วโมง
